Hakan Uçar

Tedavi rehberi

Koroner İntravasküler Litotripsi (IVL) Nedir?

Tedavi rehberi 27 dk okuma

Yazan Prof. Dr. Hakan Uçar Güncelleme

Koroner darlıkta damar içi litotripsi balonunun akustik basınç dalgalarıyla kalsiyumu modifiye etmesini gösteren tıbbi illüstrasyon

Koroner intravasküler litotripsi (IVL), kalbi besleyen damardaki sert, kireçli darlığı stent veya başka bir tedaviye hazırlamak için kullanılan geçici bir damar içi araçtır. İnce bir kılavuz tel üzerinden ilerletilen özel bir balon, kısa akustik basınç dalgaları göndererek kalsiyumun mekanik davranışını değiştirmeyi amaçlar. Kateter işlem sonunda çıkarılır; damarda kalıcı olarak bırakılmaz. Her kireçli darlıkta zorunlu değildir ve kalsiyum vücuttan çıkarılmaz.[3,22,26]

IVL ne demektir?

Koroner IVL, damar içine yerleştirilen geçici bir balon kateterle çalışan bir kalsiyum modifikasyon yöntemidir. Amaç, seçilmiş darlıkta kalsiyumda çatlaklar oluşturarak damar duvarının daha uyumlu hale gelmesine ve stentin daha kontrollü açılmasına yardımcı olmaktır. Bu, kirecin yok edilmesi, buharlaştırılması veya damardan atılması demek değildir. Her lezyonda çatlak görünmesi de garanti edilmez.[2,3,26]

Hasta dilinde bazen “damar içi şok dalgası” denmesi, balonun gönderdiği akustik basınç dalgalarını tarif eder. Bu, göğüs dışından uygulanan böbrek taşı kırma işlemi değildir. Koroner IVL, kalp kateter laboratuvarında, anjiyoplasti sırasında damarın içinden uygulanır.[3,26]

Ürünlerin balon çapı, basınç, nabız sayısı ve şişirme döngüsü cihaza ve lezyona özgüdür. Bu nedenle sayfada evrensel bir boyut, basınç veya nabız tarifi yayımlanmaz. IVL stent gibi kalıcı bir implant değildir; hazırlık tamamlandıktan sonra balon kateterle birlikte geri alınır.[26]

Koroner IVL balonunun damar içindeki kalsiyumu akustik basınç dalgalarıyla modifiye etmesini gösteren kesit
IVL geçici bir hazırlık aracıdır; kalsiyumu vücuttan çıkarmaz ve damarda bırakılmaz.

Shockwave ve ShockFast ne anlama gelir?

Shockwave bir marka ve platform adıdır; örneğin çalışmalarda adı geçen C2 koroner IVL kateteri bu platforma aittir. İşlemin tıbbi genel adı intravasküler litotripsi (IVL)’dir. Marka adı menü, başlık veya “herkes için standart tedavi” anlamında kullanılmaz.[26]

ShockFast bu adın yazım yanlışı değildir. Kayıtlarda Shunmei Medical’in ayrı bir koroner IVL cihazı olarak geçer ve Shockwave IVL ile karşılaştırılmak üzere tasarlanmış bir çalışma tanımlanır. Kesim tarihinde çalışma kaydı sonuç yayımlamamıştır; bu nedenle ShockFast, jenerik IVL eş anlamlısı veya kanıtlanmış üstün bir cihaz gibi sunulamaz.[21]

Hangi durumlarda düşünülebilir?

Koroner IVL her kireçli darlıkta rutin bir adım değildir. Kullanım; balonun darlıktan geçip geçememesi, kalsiyumun derinliği ve çevresi, stent planı, görüntüleme bulguları ile operatör ve merkez deneyimi birlikte değerlendirilir.[22,23]

Ciddi kalsifik yeni (de-novo) darlıklar

Doğrudan DISRUPT CAD çalışmaları ve çoğu rastgeleleştirilmiş kanıt, ağır kalsifik yeni (de-novo) koroner darlıklarda stent öncesi hazırlığı inceler. Bu, en güçlü doğrudan kanıt ortamıdır; her anatomiye veya her klinik tabloya otomatik aktarılmaz.[3,5,14]

Görüntüleme ile seçilmiş kalsiyum fenotipi

IVUS veya OCT, kalsiyumun yüzeysel mi derin mi olduğunu ve damarı ne kadar sardığını ayırt etmeye yardımcı olabilir. Fenotip, IVL, balon, rotablasyon veya birleşik bir strateji arasında seçimi etkileyebilir; görüntü tek başına yöntemi dayatmaz.[22,23]

Stent içi doku veya yetersiz açılmış stent (ayrı soru)

Stent altındaki kalsiyuma bağlı yetersiz açılma veya stent içi daralma için kayıt ve vaka serileri vardır. Bu kullanım endikasyon ve ülkeye göre değişebilir; de-novo pivotal çalışmalarla aynı şey değildir ve bu sayfada standart, herkes için onaylı bir endikasyon gibi yazılmaz.[22,23]

Hangi durumlarda uygun olmayabilir veya yetersiz kalabilir?

IVL balonunun hedef darlığı geçmesi gerekir. Balonun geçemediği, çok kıvrımlı veya cihazın ilerleyemediği lezyonlarda önce başka bir hazırlık gerekebilir. Bu, bir aracın evrensel olarak üstün olduğu anlamına gelmez.[22,23]

Pıhtılı, taze tıkayıcı lezyonlar (ör. seçilmiş ACS/STEMI) pivotal cihaz çalışmalarında sıklıkla dışlanmıştır. Bu grupta geniş üstünlük iddiası desteklenmez; karar bireyseldir.[3,22]

Şu durumlarda farklı bir strateji gerekebilir:

  • IVL balonunun darlıktan güvenli biçimde geçememesi
  • Balonun geçmesine rağmen yeterli hazırlık sağlanamaması
  • Yüzeyel/nodüler veya distale ilerlemeyi engelleyen anatomi
  • Damar duvarı hasarı, perforasyon veya akımı bozan diseksiyon
  • Stent altındaki dirençli kalsiyumun başka bir yöntem gerektirmesi
  • Operatör veya merkez deneyiminin bu araca uygun olmaması

Bu durumlarda standart NC, scoring veya cutting balon, süper yüksek basınçlı balon, rotablasyon, orbital aterektomi, lazer veya birleşik bir yaklaşım değerlendirilebilir. Araçlar birbirinin yerine geçen evrensel çözümler değildir.[13,22,23]

Koroner IVL, rotablasyon, koroner balonlar ve böbrek taşı litotripsisinin mekanizma karşılaştırması
Koroner IVL ayrı bir hazırlık sınıfıdır; rotablasyon, özel balon veya böbrek taşı kırma işlemi değildir.
Koroner IVL kararında lezyon geçişi, kalsiyum yapısı ve alternatif yöntemlerin birlikte değerlendirilmesi
IVL her kireçli darlıkta gerekli değildir; geçiş, fenotip ve deneyim birlikte bakılır.
Koroner IVL’nin yetersiz kalabileceği dirençli darlıklarda değerlendirilen diğer yöntemler
Darlığı geçmek ile yeterli hazırlık sağlamak farklı sorunlardır; bazı lezyonlarda başka cihazlar gerekir.

IVUS veya OCT neden kullanılabilir?

Koroner anjiyografi damar lümeninin iki boyutlu görünümünü verir; kalsiyumun derinliği, çevresel yayılımı ve stentin gerçek genişlemesini eksik gösterebilir. İntravasküler ultrason (IVUS) ve optik koherens tomografi (OCT) damar içinden kesitsel görüntü oluşturarak şu soruların yanıtlanmasına yardımcı olabilir:[22,23]

  • Kalsiyum yüzeysel mi, derin mi, damarı ne kadar sarıyor?
  • IVL, balon veya stent yeterince yol açmış veya genişlemiş mi?
  • Kalsiyumda çatlak görünüyor mu?
  • Stent damar duvarına oturmuş mu?

Uzlaşı metinleri, görüntülemenin kalsiyum fenotipine ve hazırlık seçimine rehberlik edebileceğini tartışır. Bu, görüntülemenin kalp krizi veya ölümü kesin önlediği, IVL’yi zorunlu kıldığı veya her hastada teknik olarak mümkün olduğu anlamına gelmez. Tek bir evrensel genişleme eşiği hasta sayfasında yayımlanmaz.[22,23]

Kalsifik koroner lezyonun anjiyografi, IVUS ve OCT ile karşılaştırılması
IVUS ve OCT, kalsiyum yapısını ve genişlemeyi değerlendirmeye yardımcı olabilir; iyi görüntü tek başına daha az kalp krizi kanıtı değildir.

İşlem nasıl yapılır?

İşlem, koroner anjiyografi ve perkütan koroner girişim (PCI) için donanımlı kateter laboratuvarında yapılır. Ayrı bir açık kalp ameliyatı değildir; hasta deneyimi diğer koroner balon–stent işlemlerine benzer:[27]

  1. Hazırlık: Öykü, ilaçlar, kan tetkikleri, böbrek işlevi ve kontrast riski gözden geçirilir.
  2. Giriş: Yerel uyuşturma ile el bileği (radial) veya kasık (femoral) atardamarı.
  3. Görüntüleme ve tel: Damar görüntülenir; ince kılavuz tel darlığın ötesine ilerletilir.
  4. Hazırlık: Ekip, lezyon ve anlık sonuca göre IVL, balon, rotablasyon, stent veya başka bir aracı seçer. IVL balonu işlem sonunda çıkarılır.
  5. Sonuç kontrolü: Akım, artık darlık ve kullanıldıysa IVUS/OCT bulguları yeniden değerlendirilir.
  6. Çıkarma: Tel ve kateterler alınır; giriş yeri kontrol edilir. Stent yerleştirilmişse damarda kalan yapı stenttir.

Çoğu hasta uyanıktır. İşlem sırasında kısa göğüs rahatsızlığı yeni veya şiddetliyse bildirilmelidir.[27]

Bu sayfa balon çapı, basınç, nabız sayısı, şişirme döngüsü veya cihaz sırası reçetesi yayımlamaz.

Bilimsel kanıtlar ne söylüyor?

Üç fikir ayrı tutulmalıdır. Cihaz veya işlem başarısı, planlanan yaklaşımın lezyonu yeterince tedavi edip etmediğidir. Kalsiyum kırığı, artık darlık ve minimum stent alanı işlem anındaki görüntüleme sonuçlarıdır. Ölüm, kalp krizi ve yeniden girişim ise ayrı, hasta açısından daha sert sonlanımlardır. Bunlar birbirinin yerine geçmez.[3,14]

DISRUPT CAD ailesi: tek kollu temel kanıt

DISRUPT CAD I, 60 kişilik ileriye dönük fizibilite kohortudur; rastgeleleştirilmiş karşılaştırma değildir. Aile içinde bir kez sayılır.[1]

DISRUPT CAD II, 120 hastalık çok merkezli tek kollu onay-sonrası çalışmadır. IVL teslimi/kullanımı kohortta %100 bildirilmiş; işlem sırasında ani kapanma, yavaş/akımsız akım veya perforasyon gözlenmemiştir. Değerlendirilen OCT lezyonlarının %78,7’sinde kalsiyum kırığı görülmüştür. Birincil sonlanım hastane içi MACE’dir; olayların tümü Q dalgasız kalp krizi olarak bildirilmiştir (%5,8). Tek kolludur; alternatiflere üstünlük kanıtı değildir.[2]

DISRUPT CAD III, 431 kayıtlı hastada önceden belirlenmiş performans hedeflerine karşı yürütülmüş tek kollu düzenleyici çalışmadır. Eşzamanlı rastgele karşılaştırma kolu yoktur. İşlem başarısı %92,4; OCT lezyonlarının %67,4’ünde kırık; minimum stent alanı 6,5±2,1 mm² bildirilmiş ve sonlanımlar performans hedeflerini aşmıştır. Bu, rotablasyon veya balona karşı ölüm/kalp krizi üstünlüğü değildir.[3]

CAD III bir yıllık raporu aynı ailenin izlemidir (analiz n=384). MACE %13,8, kardiyak ölüm %1,1, kalp krizi %10,5, iskemiye bağlı hedef lezyon revaskülarizasyonu %4,3, kesin/olası stent trombozu %1,1 gözlenmiştir. Bunlar tek kollu kohort gözlemleridir; karşılaştırmalı etki değildir.[4]

DISRUPT CAD IV, Japonya’da 64 ITT hastada ileriye dönük düzenleyici çalışmadır. Karşılaştırma, eğilim skoru ile eşleştirilmiş tarihsel IVL kontrolüdür; eşzamanlı rastgeleleştirme değildir. İşlem başarısı %93,8; işlem sırasında perforasyon, ani kapanma veya yavaş/akımsız akım 0 bildirilmiştir.[5]

CAD IV bir yıllık yazı aynı 64 kişilik kohorttur. Kardiyak ölüm %0, kalp krizi %6,3, hedef damar revaskülarizasyonu %4,7, stent trombozu 0 bildirilmiştir; karşılaştırma kolu yoktur.[6] İki yıllık yazı yine aynı kohorttur (62 kişi iki yılı tamamlamış); MACE %12,6, hedef lezyon revaskülarizasyonu %3,2, stent trombozu 0 bildirilmiştir. DOI/PMID bu pakette bağımsız çıkarılmamıştır.[7]

Hasta düzeyi havuzlanmış CAD I–IV analizi 628 kişiyi içerir. Otuz günlük güvenlik %92,7, etkinlik %92,4; IVL ile ilişkilendirilen perforasyon, ani kapanma veya no-reflow 0; ciddi anjiyografik komplikasyon %2,1 bildirilmiştir. Bu analiz CAD I–IV hastalarını içerir; toplamların üzerine eklenmez ve karşılaştırma kolu yoktur.[8]

CAD I–II eksantrik kalsiyum havuzlaması 180 CAD I–II hastasını içerir; CAD I, CAD II veya havuzlanmış I–IV toplamına eklenmez.[9] CAD III IVUS alt çalışması aynı CAD III kohortunun ikincil görüntüleme kaydıdır; bu pakette sayısal sonuç çıkarılmamıştır ve bağımsız deneme gibi sayılmaz.[10]

Rastgeleleştirilmiş karşılaştırmalar

ROTA.shock, rotablasyon ile koroner IVL’yi karşılaştıran rastgeleleştirilmiş bir çalışmadır. Bu pakette iki ayrı yayın kimliği vardır (CCI ve Am J Cardiol); kohortların aynı olup olmadığı doğrulanmamıştır. Erişilen özette denetimli sayısal sonlanım yeterli bulunmadığı için burada sayısal “hangisi daha iyi” iddiası kurulmaz.[11,12]

ROLLER COASTR-EPIC22, 171 hastayı rotablasyon, IVL ve excimer lazer kollarına ayırmıştır (kolda 57). Primer sonlanım OCT stent genişleme yüzdesidir. Minimum stent alanı IVL’de 5,4±1,8; rotablasyonda 5,5±2,1; lazerde 5,1±1,8 mm² bildirilmiş; IVL rotablasyona noninferior bulunmuştur. İşlem başarısı ve komplikasyonlarda anlamlı kol farkı belirtilmemiştir. Görüntüleme/prosedürel noninferioritedir; mortalite denemesi değildir.[13]

BALI, 200 hastayı konvansiyonel hazırlığa IVL eklenen kol ile eklenmeyen kola rastgele atamıştır (99/101). Bir yıllık bileşik sonlanım %35’e karşı %52 bulunmuş; yazarlar farkın ağırlıkla OCT artık alan darlığı ≥%20 bileşeninden geldiğini belirtir (bu bileşen %32’ye karşı %45). İzole ölüm, kalp krizi veya yeniden girişim azalması olarak yorumlanmamalıdır.[14]

BASIL, 60 hastada IVL ön tedavisini konvansiyonel balon anjiyoplastiyle karşılaştırmıştır. İşlem başarısı %72,7’ye karşı %55,6 (P=,165); hastane içi MACE’siz seyir %90,9’a karşı %96,3 (P=,405) bildirilmiş, istatistiksel anlamlı fark bulunmamıştır. Küçük çalışmadır; tanımlayıcılar bu pakette bağımsız doğrulanmamıştır.[15]

EXIT-CALC, 40 kişilik tek merkezli RCT’dir (19 IVL / 21 konvansiyonel). OCT minimum stent genişlemesinde anlamlı fark yoktu (MSA 6,6±1,5’e karşı 6,2±1,8 mm²; P=,406); 30 günde MACE bildirilmemiştir. Çok küçük örneklemden “sıfır olay = risksiz” çıkarılmaz. Tanımlayıcılar bu pakette NA’dır.[16]

ICARE-OFDI, IVL ile rotablasyonu karşılaştıran rastgeleleştirilmiş bir 2026 raporudur. Özetten noninferior minimum stent alanı ve 12 aylık hedef lezyon yetersizliğinin eşdeğer olduğu (TLF %2,4 IVL, %1,2 rotablasyon) belirtilir; tam örneklem ve sayısal MSA tahminleri bu pakette NA bırakılmıştır. Ölüm/MI üstünlüğü kanıtı değildir.[17]

Kayıtlı, sonuçsuz veya devam eden çalışmalar

ISAR-CALC 2, başarısız konvansiyonel NC hazırlığı sonrası süper yüksek basınçlı balon ile IVL’yi karşılaştırmak üzere tasarlanmıştır. Kayıt tamamlanmış görünür; bu pakette doğrulanmış sonuç tablosu yoktur, bu nedenle klinik sonuç yazılmaz.[19]

VICTORY, dirençli lezyonlarda IVL ile OPN NC’yi OCT stent genişlemesi üzerinden karşılaştırmayı planlayan kayıttır. Kesim tarihinde sonuç yayımlanmamıştır.[20]

ShockFast çalışması, ShockFast cihazını Shockwave IVL ile OCT işlem sonrası stent alanı üzerinden karşılaştırmayı planlar. Kesim tarihinde kayıt durumu recruiting’dir; karşılaştırmalı sonuç yoktur.[21]

2026 gözlemsel karşılaştırma

TriNetX eğilim skoru eşleştirmeli kohort, tek damar DES-PCI’de IVL ile aterektomiyi karşılaştırmıştır (eşleştirme öncesi 13.499; kolda 5.768). Bir yıllık tüm nedenlere bağlı ölüm, kalp krizi ve MACE ile 30 günlük komplikasyonlarda IVL lehine ilişki bildirilmiş; yazarlar rastgeleleştirilmiş doğrulama ister. Residual confounding, seçilim, kodlama ve ölçülmemiş lezyon karmaşıklığı nedeniyle bu tahminler nedensel üstünlük veya kişisel risk azalması değildir.[18]

Koroner IVL kanıtında işlem başarısı, görüntüleme sonuçları ve uzun dönem klinik sonuçların ayrımı
Daha yüksek işlem başarısı veya daha büyük stent alanı, tek başına daha az kalp krizi veya ölüm kanıtı değildir.

Olası yararlar ve sınırlılıklar nelerdir?

Olası yarar / amaçSınır / gerekli uyarı
Seçilmiş kireçli darlıkta kalsiyum modifikasyonu ve stent hazırlığıKalsiyumu vücuttan çıkarmaz; her lezyonda çatlak veya aynı sonuç garanti değildir
DISRUPT CAD’de yüksek işlem başarısı ve görüntülenen kırıklarTek kollu / performans-hedefli tasarım; ölüm/MI azalması gösterilmedi
ROLLER’da rotablasyona OCT genişlemede noninferioriteGörüntüleme sonlanımıdır; evrensel “hangisi daha iyi” sıralaması değildir
BALI’de daha düşük bir yıllık bileşik sonlanımFark ağırlıkla OCT artık darlık bileşeninden gelir
Balon ve kateter işlem sonunda çıkarılırBalonun lezyonu geçmesi gerekir; çoğu de-novo planda stent yine de düşünülür

Riskler nelerdir?

IVL, koroner girişim içinde kullanılır. Balon–stent işlemlerinin genel risklerine ek olarak kalsiyum modifikasyonuna özgü komplikasyonlar tarif edilir. Bir kısmı cihaza, bir kısmı lezyona ve genel PCI’ye bağlı olabilir:[8,27]

  • Koroner diseksiyon
  • Koroner perforasyon
  • Balon yırtılması
  • Yavaş akım veya akımsız (no-reflow)
  • Akut damar kapanması
  • Yan dal kaybı
  • Kalp ritminde geçici uyarılmalar (ekip monitörden izler)
  • Kalp krizi, stent trombozu veya ritim bozukluğu
  • Giriş yeri kanaması ve damar komplikasyonları
  • Kontrasta bağlı böbrek hasarı veya alerji
  • Stent kullanıldıysa ileride restenoz

DISRUPT CAD II ve havuzlanmış I–IV analizindeki düşük anjiyografik komplikasyon sayıları kohort gözlemidir; kişisel risk tahmini veya “IVL risksizdir” kanıtı değildir.[2,8]

İşlem sırasında kalp ritminde geçici uyarılmalar görülebilir; ekip bunları monitörden izler. Bu gözlem, işlemin sizin için risksiz olduğu anlamına gelmez.

Alternatif ve tamamlayıcı yöntemler nelerdir?

YöntemTemel yaklaşımKoroner IVL’den temel fark
Standart NC balonYüzey elemanı olmadan kontrollü genişletmeAkustik dalga kullanmaz
Scoring / cutting balonYüzey elemanı veya mikro-bıçakla odaklanmış hazırlıkAyrı balon sınıfı; IVL kanıtına karıştırılmaz
Süper yüksek basınçlı NCStandart NC ile açılamayan seçilmiş dirençli lezyonlarISAR-CALC 2 / VICTORY sonuçları bu pakette yayımlanmamıştır
Rotablasyon (rotasyonel aterektomi)Elmas kaplı burr ile aşındırma / yol hazırlığıBalon geçişinden bağımsız farklı mekanizma
Orbital aterektomiFarklı aterektomi sınıfıKoroner IVL kanıtına aktarılmaz
Excimer lazer (ELCA)Lazer ablasyonROLLER’da ayrı kol; IVL ile eşitlenmez
Periferik IVLBacak/periferik damar yatağıKoroner IVL kanıtının parçası değildir
Böbrek taşı litotripsisiVücut dışından şok dalgasıKoroner damar içi kateter işlemi değildir

Aynı işlem gününde rotablasyon ile IVL birleştirilebilir (ör. geçiş ve derin kalsiyumun birlikte sorun olduğu lezyonlar). Birleşik kullanımın kanıtı ağırlıkla kayıt/vaka serisi düzeyindedir; her hasta için rutin reçete veya kanıtlanmış üstünlük değildir. Teknik sıra bu sayfada tarif edilmez.[22,23]

Hazırlık, taburculuk ve iyileşme

Hazırlık; planlı veya acil ortam, böbrek işlevi, kanama riski, ilaçlar, kontrast öyküsü ve giriş yoluna göre değişir. Hastanenin açlık ve ilaç talimatına uyulmalı; reçeteli ilaçlar kendiliğinden kesilmemelidir.[27]

Planlı, sorunsuz koroner anjiyoplasti sonrası bazı hastalar aynı gün veya ertesi gün taburcu edilir. Yerel protokol, klinik tablo ve komplikasyonlar süreyi değiştirir. Bu genel çerçeve resmî PCI taburculuk hasta bilgisinden gelir; Türkiye’deki her hastane için sabit taburculuk kuralı değildir.[27]

Taburculuk önerisi kişiselleştirilmeli; giriş yeri bakımı, aktivite sınırları, antiplatelet ve diğer reçeteler, kontrol randevusu ve ne zaman acile gidileceğini kapsamalıdır.

Antiplatelet (pıhtı önleyici) tedavi süresini yalnız IVL değil, genel PCI, stent veya ilaçlı balon stratejisi ve klinik tablo belirler. Bu ilaçların hekim önerisi olmadan kesilmesi ciddi stent trombozuna yol açabilir.[24,27]

Giriş yerinde morarma olabilir. Artan ağrı, şişlik, kızarıklık, akıntı veya ateş, tedavi eden merkeze veya başka bir sağlık hizmetine başvurmayı gerektirebilir.[27]

Ne zaman 112 aranmalıdır?

Aşağıdaki durumlarda acil yardım (Türkiye’de 112) gecikmeden aranmalıdır:[27]

  • Geçmeyen veya kötüleşen göğüs ağrısı
  • Doğrudan basıya rağmen süren veya yeniden başlayan giriş yeri kanaması
  • Giriş yerinde hızla büyüyen şişlik
  • İşlem yapılan kol veya bacakta belirgin soğukluk, renk değişimi veya uyuşma
  • Bayılma, ciddi nefes darlığı, ani güçsüzlük veya bilinç değişikliği

Her morarma veya hafif hassasiyet acil değildir; kontrolsüz kanama, şiddetli göğüs ağrısı veya uzuv dolaşımının bozulması acildir. Acil belirtilerle kendi aracınızla gitmeyin. 112 yönlendirmesi genel güvenlik çerçevesidir; ayrıntılı yerel taburculuk metni yayımlanmadan önce resmî Türkçe kaynakla gözden geçirilmelidir.[27]

Sık sorulan sorular

Hayır. Balon ve kateter geçici hazırlık araçlarıdır; işlem sonunda çıkarılır. Stent uygulanmışsa damarda kalan yapı stenttir.[26,27]

Hayır. Koroner IVL, kalp damarının içinde kateterle uygulanır. Vücut dışından böbrek taşı kırma veya periferik (bacak) IVL ayrı işlemlerdir; koroner kanıta aktarılmaz.[3,26]

Hayır. Shockwave bir marka/platform adıdır. ShockFast ayrı bir kayıtlı koroner IVL cihazı/karşılaştırmasıdır; jenerik eş anlamlı değildir ve kesim tarihinde yayımlanmış sonuç yoktur.[21,26]

Hayır. Amaç kalsiyumun mekanik davranışını değiştirmektir. Kalsiyum patlatılmaz, buharlaştırılmaz veya vücuttan atılmaz. Her lezyonda çatlak görünmesi garanti değildir.[2,3]

Hayır. Balonun darlığı geçmesi gerekir. Karar; geçiş, kalsiyumun yapısı, alternatif araçlar ve deneyime bağlıdır. Her kalsifik lezyonda rutin değildir.[22,23]

Hayır. CAD II tek kollu, CAD III performans-hedefli tek kollu, CAD IV tarihsel kontrollüdür. Pooled analiz bunları içerir; yeni bağımsız kohort değildir. Ölüm veya kalp krizi azalması gösterilmemiştir.[2,3,5,8]

Hayır. BALI’de bir yıllık bileşik sonlanım daha düşüktü; fark ağırlıkla OCT artık alan darlığı bileşeninden gelir. İzole klinik olay azalması değildir.[14]

Hayır. Cihaz başarısı, kalsiyum kırığı veya minimum stent alanı vekil sonlanımlardır. Ölüm, kalp krizi ve yeniden girişim ayrı ölçülür.[3,13,14]

Hayır. Koroner damar içine kateter ve kılavuz tel üzerinden ilerletilen damar içi bir işlemdir. Risk ve gereksinimler lezyona göre değişir.[26,27]

Hayır. Antiplatelet tedavi süresi IVL’nin kendisinden çok genel PCI, stent veya klinik tabloya göre belirlenir. İlaçlar hekim önerisi olmadan kesilmemelidir.[24,27]

Değerlendirme ve karar

Koroner IVL, seçilmiş kireçli darlıklarda kullanılan geçici bir hazırlık aracıdır. Karar yalnız “IVL yapılacak mı?” sorusuna indirgenemez. Darlığın tedavi gereksinimi, balonun geçişi, kalsiyumun yapısı, stent planı, IVUS/OCT bulguları, alternatifler ve merkez deneyimi birlikte değerlendirilir.[22–25]

ACC/AHA/SCAI 2021 ve ESC 2024 belgelerinde bu pakette doğrulanmış, IVL’ye özgü Class/LOE önerisi yoktur (NA). EAPCI ve SCAI metinleri uzlaşıdır; kademeli kılavuz önerisi gibi sunulmamalıdır. Karar bireysel klinik değerlendirmeye dayanır.[22–25]

Literatür

Kaynakça

  1. Brinton TJ, et al. Feasibility of Shockwave Coronary Intravascular Lithotripsy for the Treatment of Calcified Coronary Stenoses. Circulation. 2019. DOI: 10.1161/CIRCULATIONAHA.118.036531. PMID: 30715944. Trial: NCT02923193.

  2. Ali ZA, et al. Safety and Effectiveness of Coronary Intravascular Lithotripsy for Treatment of Severely Calcified Coronary Stenoses: The Disrupt CAD II Study. Circ Cardiovasc Interv. 2019. DOI: 10.1161/CIRCINTERVENTIONS.119.008434. Trial: NCT03328949. PMID bu pakette bağımsız çözülmemiştir.

  3. Hill JM, et al. Intravascular Lithotripsy for Treatment of Severely Calcified Coronary Artery Disease: The Disrupt CAD III Study. J Am Coll Cardiol. 2020. DOI: 10.1016/j.jacc.2020.09.603. PMID: 33069849. Trial: NCT03595176.

  4. Kereiakes DJ, et al. Intravascular Lithotripsy for Treatment of Severely Calcified Coronary Lesions: 1-Year Results From the Disrupt CAD III Study. JSCAI. 2022. DOI: 10.1016/j.jscai.2021.100001. PMID: 39130140. PMCID: PMC11308114. Trial: NCT03595176. Aynı CAD III kohortunun izlemidir.

  5. Saito S, et al. Intravascular Lithotripsy for Vessel Preparation in Severely Calcified Coronary Arteries Prior to Stent Placement: Primary Outcomes From the Japanese Disrupt CAD IV Study. Circ J. 2021. DOI: 10.1253/circj.CJ-20-1174. PMID: 33551398. Trial: NCT04151628.

  6. Saito S, et al. Japanese Disrupt CAD IV Study 1-Year Results. Circ Rep. 2022. DOI: 10.1253/circrep.CR-22-0068. PMID: 36120480. PMCID: PMC9437473. Trial: NCT04151628. Aynı CAD IV kohortudur.

  7. Saito S, et al. Japanese Disrupt CAD IV Study 2-Year Results. Circ Rep. 2023. Trial: NCT04151628. DOI/PMID bu pakette bağımsız çıkarılmamıştır. Aynı CAD IV kohortudur.

  8. Kereiakes DJ, et al. Intravascular Lithotripsy for Treatment of Calcified Coronary Lesions: Patient-Level Pooled Analysis of the Disrupt CAD Studies. Cardiovasc Revasc Med. 2021. CAD I–IV hastalarını içerir; bağımsız kohort değildir. DOI/PMID bu pakette doğrulanmamıştır.

  9. Blachutzik F, et al. Safety and effectiveness of coronary intravascular lithotripsy in eccentric calcified coronary lesions: a patient-level pooled analysis from the Disrupt CAD I and CAD II Studies. Clin Res Cardiol. 2020. DOI: 10.1007/s00392-020-01737-3. PMID: 32948882. PMCID: PMC7862504. CAD I–II hastalarını içerir; toplamlara eklenmez.

  10. DISRUPT CAD III IVUS substudy. Cardiovasc Revasc Med. 2023. DOI: 10.1016/j.carrev.2023.03.003. PMID: 36934007. Aynı CAD III kohortunun ikincil görüntüleme kaydıdır; sayısal sonuç bu pakette çıkarılmamıştır.

  11. Blachutzik F, et al. Coronary intravascular lithotripsy and rotational atherectomy for severely calcified stenosis: Results from the ROTA.shock trial. Catheter Cardiovasc Interv. 2023. DOI: 10.1002/ccd.30815. PMID: 37668088. Bu pakette sayısal karşılaştırmalı iddia kurulmamıştır.

  12. Blachutzik F, et al. Comparison of Coronary Intravascular Lithotripsy and Rotational Atherectomy in the Modification of Severely Calcified Stenoses. Am J Cardiol. 2023. DOI: 10.1016/j.amjcard.2023.02.028. PMID: 37012181. CCI raporuyla kohort örtüşmesi bu pakette doğrulanmamıştır; havuzlanmaz.

  13. Jurado-Román A, et al. Rotational Atherectomy, Lithotripsy, or Laser for Calcified Coronary Stenosis: The ROLLER COASTR-EPIC22 Trial. JACC Cardiovasc Interv. 2025. DOI: 10.1016/j.jcin.2024.11.012. PMID: 39918495. Trial: NCT04181268.

  14. Kristensen AT, et al. Balloon Lithotripsy Added to Conventional Preparation Before Stent Implantation in Severely Calcified Coronary Lesions. JACC Cardiovasc Interv. 2025. DOI: 10.1016/j.jcin.2025.09.028. Trial: NCT04253171. PMID bu pakette doğrulanmamıştır.

  15. Wong B, et al. Balloon angioplasty versus Shockwave intravascular lithotripsy in calcified coronary arteries: the BASIL study. J Invasive Cardiol. 2025. DOI/PMID/URL bu pakette bağımsız doğrulanmamıştır.

  16. Oomens T, et al. EXpansion of stents after intravascular lithoTripsy versus conventional predilatation in CALCified coronary arteries (EXIT-CALC). 2023. DOI/PMID/URL bu pakette doğrulanmamıştır.

  17. Honton B, et al. Intravascular lithotripsy in comparison to rotational atherectomy for calcified lesions: the ICARE OFDI randomised trial. EuroIntervention. 2026. PMID: 42200665. Örneklem ve tam MSA sayıları bu pakette NA’dır.

  18. Miks C, Ozaki G, Shukla CR, Sharma V. Intravascular Lithotripsy Is Associated With Superior Clinical Outcomes Compared to Atherectomy: A Large-Scale, Propensity-Matched Analysis. Catheter Cardiovasc Interv. 2026. DOI: 10.1002/ccd.70464. PMID: 41837695. Gözlemsel ilişki; nedensel üstünlük değildir.

  19. ClinicalTrials.gov. ComparIson of Strategies to PrepAre SeveRely CALCified Coronary Lesions 2 (ISAR-CALC 2). NCT05072730. Doğrulanmış sonuç tablosu yoktur.

  20. ClinicalTrials.gov. The Value of IVL Compared To OPN Non-Compliant Balloons for Treatment of RefractorY Coronary Lesions (VICTORY). NCT05346068. Sonuç yayımlanmamıştır.

  21. ClinicalTrials.gov. ShockFast Intravascular Lithotripsy Device for Treatment of Calcified Coronary Lesions. NCT07407738. Recruiting; karşılaştırmalı sonuç yoktur.

  22. Barbato E, et al. Management strategies for heavily calcified coronary stenoses: an EAPCI clinical consensus statement in collaboration with the EURO4C-PCR group. Eur Heart J. 2023. DOI: 10.1093/eurheartj/ehad342. PMID: 37208199. IVL’ye özgü Class/LOE bu pakette aktarılmamıştır.

  23. Riley RF, et al. SCAI Expert Consensus Statement on the Management of Calcified Coronary Lesions. JSCAI. 2024. DOI: 10.1016/j.jscai.2023.101259. PMID: 39132214. PMCID: PMC11307856. IVL’ye özgü Class/LOE bu pakette doğrulanmamıştır.

  24. Lawton JS, et al. 2021 ACC/AHA/SCAI Guideline for Coronary Artery Revascularization. J Am Coll Cardiol. 2022. DOI: 10.1016/j.jacc.2021.09.006. IVL’ye özgü Class/LOE bu pakette doğrulanmamıştır (NA).

  25. Vrints C, et al. 2024 ESC Guidelines for the management of chronic coronary syndromes. Eur Heart J. 2024. DOI: 10.1093/eurheartj/ehae177. PMID: 39210710. IVL’ye özgü Class/LOE bu pakette doğrulanmamıştır (NA).

  26. Shockwave Medical. Shockwave C2 Coronary IVL System Instructions for Use. Cihaz kimliği / kullanım talimatı. Klinik üstünlük kanıtı olarak kullanılmaz.

  27. MedlinePlus. Angioplasty and stent - heart - discharge. Resmî hasta bilgilendirme sayfası. Erişim: 27 Ağustos 2026.

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; tanı veya kişiye özel tedavi önerisi yerine geçmez. Acil durumda 112’ye başvurunuz.